<<
>>

Упражнения

t. Спишите, подчеркните союзы, с помощью которых присоединяются сравнительные обороты

Дзень скончыуся не так, як зачауся. ('Я¦ Колас) Ноч такая цёмная, як сажа. (77. Пестрак) Буран, як ашалелы, вые.

(М. Танк) ГІаустануць сосны старчмака, гудуць, штс у буралом. (П. Броука) Голас звініць так, што ручаёк. (І. Шамякін) ІЛЬІІЬІ такія белыя — што лебядзіньї пух. (М. Калачьінскі)Дачка заусёды бліжзй да матчынага сэрца, чым сын.(А. Чарньїшзвіч)У Надзі был і усе пад- ставы не з'яуляцца там, дзе яе асобай маглі цікавіцца больш, чым на гэтай глухой станцьіі.(М. Лынькоу) Бара- баншчык узвышауся над усімі, нібьі капітан карабля. (І. Шалгякіч) Аленка, нібьі спалохаушыся, раптам спы- няецца.(Я Колас)Пачакаушы трохі, нібьіта для маскі- роукі, госць нешта запісвае. (Я. Брыль)Над тундрай зара зіхаціць залатая, нЮыта калыска палярнага дня. (А. Александровіч)Бы на краёчку горнай стромы, трапе чуць сэрцы юнакоу над кнігай. (А. Вялюеін)Бароныу вьісі крык заузяты узнялі, бы клянуць сябе. (Я. Купала) Полымя, бы знячэуку, шуганула уверх.(М. Лынькоу) Як бы прыглядаючыся, ён спьініуся пасярод вуліцьі. (Я. Колас) Адтуль, недзез-за узгорку, даносіліся невыраз- ныя, як бы прыдушаныя, гукі.(К. Крапіва) Звініць яе голас, быццам ветрык гарззлівьі.(М. Танк) Хлопчык моц- на засмяяуся, быццам успомніу штосьці смешнае. (Р. Мурашка) Такой часінай дня густая, быццам пара, стаіць гарачыня. (П. Глебка) Ясныя зоркі, быццам дзяучаткі, скрозь іх валокны глядзяць. (Я. Колас) Як быццам спуджаны, маучыць сасняк. (М. Машара) Фурманка, як быццам мурашка, паволі выпаузала з далёкага лесу (К. Чорны)

2. Определите, в каких случаях употреблены сравнительные обо- поты а в каких фразеологические выражения Предложения с фразео-логизмами выпишите.

Яхіма як бы па галаве абухам стукнула (Я. Колас) Ен ьау над жоутьімі пяскамі, як быццам задрамау (П Броука) Прачытала я гэта — і мяне як агнём апякле..

(В Палтаран) Як мыла з'еушы, ён паклыбау далей (К Чорны)Мікола усхапіуся з паснелі. як непрытомны. (Я Колас)Учора да вечара я памагау Помачы ад мяне, -ід калекі няшчаснага як ад казла малака (Я- Брыль) Цяпер ён старауся трымацца са мною як таварыш. (М. Га-

•Й5

рэцкг)Вялікае, як навальніца, шчасце ахапіла яго. (К Чорны)Як па старонках кніг, па гонях чытаю літарїл слядоу. (77. Глебка)Аднаму баязліуцу давялося ісці ноччу цераз лес, у небаракі аж зубы ляскалі і сам ён калаціуся як асіна. (К. Крапіва) Усе сцягнуліся бліжзй адзін да аднаго, людзей нібьі пабольшала, але што ж, калі без патронау як без рук... (М. Гарзцкі) Вецер, убраушыся у сільї, лесам, як вехцем, трасе. (Я. Купала) Далёка-далёка, як з пад зямлі, даносіуся сабачы брэх.(Я. Колас) Жука і Барадатыча як вадой змыла — уцяклі у кусты ад пчол. (М. Лынькоу)А што было, тым часам, рабіць, калі усе маучалі як вады у рот набраушы?(J. Мележ)Вы не ве- даеце яго. Ён жа такі — хворы не хворы, а цягне як вол (А. Макаёнак)Я гляджу на акардэон, як на штосьці жывое(М. Ракітньї)Меднастволы, як ВЬІЛІТЬІ, вьісіцца бор. (77.Панчанка) А што ён працаунік, і гзтакі й такі, дык ясна тут як двойчы два: вы з ім, здаецца ж, сваякі — жывёлы з аднаго хлява.(К¦ Крапіва) Згушчаліся хмары, аблажыла усё неба, стала цёмна, як у калодзежы, загру- кацеу гром, бліснула маланка, і як з вядра лінуу дождж. (І. Гурскі)Трэба яна мне як леташні снег!..(І. Мележ) А што вы, разумныя? Хоць бы ты, Сымон? Таупехаецеся як Марка ра пекле ці як мухі у емале і больш нічога. (Я- Купала^

3. Определите, в каких предложениях слова, присоединяемые союзами бы, ніби, нібьіта, што, як, як бы, як быццам, входят в состав сказуемого, а в каких являются сравнительными оборотами.

У вёсцы стала ціха і панура, як у магіле.(М Лынькоу) Ноч была нібьі казка.(К- Чорны) Па пустой, нібьі ахута- най і мглою, вуліцьі з пагашаньїмі фарамі праімчала аута- машына.(У. Карпау) Уся сцяна нібьіта шкляная. (Т. Хадкєвіч)Лёд, бы камень самацветны, блішчьіць праменнаю ігрой.(А.

Звонак) Дзяучына — бы ягадка тая. (М. Танк) Хата у іх цяпер што клуб той.(І. Шамякін) Вадзіцель глядзіць так, што вар'ят. (1. Мележ) Дрэвы як быццам зацвіл залацістьімі кветкамі.(У. Шахавєц)Яна як быццам іграла пальцамі, вырьыаючы свфэпку, ьыкалупваючы з зямлі карзнні асоту і пьіриіку.(Т. Хадкєвіч) Само балота як бы замерла у сваёй адвечнай зацятасці.(Я. Колас) На уроках мы займаліся чым папала. (Я- Скрыеан)Зау- вагі накіроуваліся больш на самога Мікуця, чым на яго прамову. (К Чорны) Гэта ён скарэй падумау, чымся выга- варыу. С3'.. Бядуля)

4. Прочитайте, обращая внимание на знаки препинания при сравнительных оборотах.

Як хвалі шырокага мора, плывуць нашай славы гады. (Я Колас) Як гром, здалёк чуліся гарматныя стрэлы, і, як маланка, узрьіваліся у цёмным небе ракеты (В. Каваль) Усе вучні імкнуліся вучыцца як мага лепш, не заставацца ззаду ад свгіх сяброу. (У. Дубоука)Як тая рабіна, цвіла у гэтае лета Ганна. (7. Мележ)Нібьі сотні схаваных у траве конікау, застукалі у дварах малаткі касцоу (К. Крапіва)Ен меу права затрьімлївацца у адным месцы не больш чым на суткі.(Я- Брыль) У хаце сумна, бы у ня- волі.(М. Чарот) Яна адказала і занялася сваімі справамі, як бы не хочучы засодзіць асаблівьіх дьіскусій з бацькам (М. Лынькоу) Бячэра часта праходзіла як бы на святоч ным узроуш(К Чорны) Яны ішлі бьіццам на маёуку. (М. Гарзцкі)Гэта слова прымае як быццам неуласцівую для сябе аснову. (М. Лужашн)Па над белым пухам віш няу, быццам сіні аганёк, б'ецца, уецца шпаркі,легкі сіня- крылы матылёк.(М. Багдановіч) Дзень выдауся як на заказ.(І. Мележ)Сад быу скалечаны не менш, чым хвой- нік.(І. Шамякін)

<< | >>
Источник: А. А. Кривицкий А. И. Подлужный. УЧЕБНИК БЕЛОРУССКОГО ЯЗЫКА для САМООБРАЗОВАНИЯ. МИНСК ВЫШЭЙШАЯ ШКОЛА: 1994. 1994

Еще по теме Упражнения:

  1. Глава 6. Упражнения для глаз и питание
  2. Физические упражнения
  3. Терапевтические процедуры, или упражнения
  4. Упражнения
  5. 3.2. Комплекс упражнений логопедического массажа при спастико-атактико-гиперкинетическом синдроме
  6. Упражнения и этюды к главе «Восприятие»
  7. ФИЗИЧЕСКИЕ УПРАЖНЕНИЯ ДЛЯ ДЕТЕЙ ДОШКОЛЬНОГО ВОЗРАСТА (С 3 ДО 7 ЛЕТ)
  8. Шаг 8. ЭНЕРГЕТИЧЕСКИЙ МАССАЖ, ИЛИ ЭНЕРГЕТИЧЕСКИЕ УПРАЖНЕНИЯ ПЕРВОГО ТИПА
  9. 4 СОВЕТА ДЛЯ ЭФФЕКТИВНОГО УСВОЕНИЯ УПРАЖНЕНИЯ
  10. Шаг 8. ЭНЕРГЕТИЧЕСКИЙ МАССАЖ, ИЛИ ЭНЕРГЕТИЧЕСКИЕ УПРАЖНЕНИЯ ПЕРВОГО ТИПА
  11. 4 СОВЕТА ДЛЯ ЭФФЕКТИВНОГО УСВОЕНИЯ УПРАЖНЕНИЯ
  12. Шаг 8. ЭНЕРГЕТИЧЕСКИЙ МАССАЖ, ИЛИ ЭНЕРГЕТИЧЕСКИЕ УПРАЖНЕНИЯ ПЕРВОГО ТИПА